Mobile menu

عظیمی-مقاله: ارزیابی تأثیر سیاست‌های ملی در تعادل بخشی منابع آب و تولید غذای کشور

 

 

 

ارزیابی تأثیر سیاست‌های ملی در تعادل بخشی منابع آب و تولید غذای کشور

 

سیدعلی اکبر عظیمی دزفولی*


*مؤسسه پژوهش‌های برنامه‌ریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی، عضو هیأت علمی

 

چکیده
اهمیت حفظ امنیت آب در کنار حصول امنیت غذایی از یک‌سو و چند دهه تجارب جهانی در سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی در حوزه تأمین منابع آب و تولید کشاورزی، کشورها را به سمت بازنگری در چارچوب‌های نظری و عملیاتی سوق داده است. سؤال اصلی این است که الگوی ارزیابی سیاست‌های ملی در تعادل بخشی منابع آب و تولید غذای ملی چیست؟ این پژوهش آمیخته بوده که علاوه بر روش کتابخانه‌ای، با انجام مصاحبه و گفتگوهای ساخت‌یافته و اجرای کارگاه با حضور خبرگان کشاورزی و آب (18 نفر) با کشف الگوی مفهومی مدیریت تأمین آب و تولید کشاورزی، نسبت به ارزیابی سیاست‌های جاری در حوزه تأمین آب و تولید کشاورزی مؤثر بر بهره‌وری آب اقدام شد. بر اساس نتایج حاصل از کارگاه و بر اساس تعریف بهره‌وری جامع آب کشاورزی الگویی جهت نظارت بر سیاست‌گذاری تأمین آب و تولید مطرح گردید. نتایج حاصل از واکاوی ادبیات موجود حکایت از خلأ چارچوب نظارت کلان بر سیاست‌گذاری ملی برای رسیدن به بهره‌وری جامع آب کشاورزی دارد. معدل امتیاز این الگو ازنظر شرکت‌کنندگان در حد قابل‌قبول شناخته شد. ضمن اینکه معدل امتیاز اعضاء کارگاه به عملکرد دستگاه‌های حاکمیتی در حوزه سیاست‌های زنجیره تأمین آب و تولید کشاورزی کمتر از حد قابل‌قبول عنوان شد. همچنین بنا به اذعان خبرگان کشاورزی و آب شرکت‌کننده در مطالعه، عرصه سیاست‌گذاری ملی فاقد نگاه منظومه‌ای و جامع برای تأمین آب جهت تولید غذای داخلی و همچنین فاقد رویکرد تقاضامحور و جلب مشارکت ذی‌نفعان اصلی در عرصه برنامه‌ریزی، اجرا و نظارت هست. تا جایی که ضعف مشارکت ذی‌نفعان اصلی در عرصه سیاست‌گذاری یکی از اصلی‌ترین زمینه‌های کاهش بهره‌وری جامع آب کشاورزی تلقی می‌گردد.


کلیدواژه‌ها: بهره‌وری آب کشاورزی، سیاست‌گذاری ملی، حکمروایی، تعادل آب و غذا

 

گروه پيشگامان آينده کشاورزي و منابع طبيعي:https://sapp.ir/joingroup/ays9CgE3NMpDOUnYeAo8RiZd